Ik had behoefte aan een goed non-fictieboek en kwam uiteindelijk uit bij Geert Maks laatste, Reizen zonder John. Hoewel ik het boek toen het uitkwam links heb laten liggen, was het nu precies wat ik zocht. Iets in de categorie prettig geschreven non-fictie, liefst met het een en ander aan geschiedenis erin verwerkt; vermakelijk én informatief. Ik had natuurlijk uit eerdere ervaring al kunnen weten dat je bij Geert Mak goed zit. Niet dat hij bloedstollende thrillers of fenomenale literatuur schrijft; hij doet het wat kalmer aan. Mak is een verteller, die niet alleen zijn eigen verhaal maar vooral ook dat van anderen kwijt wil. De tussenliggende ruimte vult hij op met leerzame historische uiteenzettingen.
In Reizen zonder John maakt Mak een rondreis door de Verenigde Staten, in de voetsporen van John Steinbeck, de bekende schrijver van Of mice and men en The grapes of wrath. Steinbeck reed in 1960 in een jeep door de VS, samen met zijn hond Charley, op zoek naar het Amerika van die tijd. Dit resulteerde in het reisboek Travels with Charley. Precies 50 jaar later, in 2010, doet Geert Mak deze reis over, op zoek naar de ziel van het huidige Amerika, maar ook naar die van Steinbeck. Een interessante methode om te laten zien wat er in de tussentijd allemaal veranderd is. Mak verweeft vakkundig zijn eigen observaties met die van Steinbeck, met als rode draad de teloorgang van small town America. Tijdens zijn tocht vermeed Steinbeck meestal grote steden. Hij voelde zich meer op zijn gemak op het platteland en in kleine stadjes. Veel van die kleine stadjes, ooit bloeiende gemeenschappen, zijn tegenwoordig verloederd. Banen werden schaars, mensen vertrokken, de middenstand verdween; wat overbleef is vaak een lege huls, vergane glorie. Amerika is nog altijd de grootste economie ter wereld, maar van het karakteristieke Amerikaanse optimisme dat in 1960 nog alomtegenwoordig was is weinig meer over.
Toch is Reizen zonder John geen pessimistisch boek, integendeel. Zo roemt Mak bijvoorbeeld het eeuwige vermogen van de Amerikanen om opnieuw te beginnen. Pak gewoon je spullen en probeer het ergens anders nog een keer is het credo; verfrissend pragmatisch. Het is duidelijk dat Mak een zwak heeft voor dit land en voor de vele gewone, hardwerkende mensen die hij tegenkomt (rijke mensen komen eigenlijk niet aan bod in het boek). Hij verwijst gretig naar de vele schrijvers die hem voorgingen in het beschrijven van Amerika. Met name de boeken van de journalist David Halberstam spraken mij hiervan aan. Maar bovenal maakt Reizen zonder John me nieuwsgierig om zelf eens dat immense land te verkennen, waarvan ik tot nu toe slechts steden heb gezien. Juist op het platteland is veel te zien. Dus huur een jeep en get your kicks on route 66.

3 Mei 2013

Atlas Contact, 2012



Comments

I live on an island, within the city of Amsterdam. In front and at the back there is water, and, when it rains, water is also on top. During a storm I sometimes imagine my house pulling free and floating away towards the North Sea, with me in it. This fantasy may also come from a childhood spent on a houseboat. Reading Zeitoun by Dave Eggers triggered quite a few thoughts and memories.
In the beginning of 2006 I visited New Orleans. Katrina was half a year before and still visible everywhere. I stayed in an old house in the Garden District, on a street that seemed mostly uninhabited. In fact, the whole area was almost deserted. Only when you came to the centre of the city there was the normal level of noise; the tourists had returned, although a lot of residents hadn’t yet.
Zeitoun is an engaged book. Dave Eggers tells the story of Abdulrahman Zeitoun, a Syrian immigrant to the United States and longstanding resident of New Orleans. He married an American woman, built up a successful business and raised a family. When hurricane Katrina is about to hit Zeitoun’s family flees the city, but he stays to look after their property. In the flooded city he finds a purpose rescuing people and feeding trapped animals, using a canoe to paddle through the streets. The all too present authorities – tens of thousands men and women belonging to the police, National Guard, FBI and others quickly come to the area to establish law and order among the chaos – round up Zeitoun and three others, suspecting them of looting. The fact that two of them are Syrian and Muslim immediately makes them potential terrorists from Al Qaeda.
What follows is a frustrating episode where we get a peek on the dark side of the American justice system; Guantanamo and Abu Ghraib are not far away. Zeitoun gets locked up in a high-security prison, while his family doesn’t know what happened, where he is or whether he’s still alive. It all ends well finally and Zeitoun is reunited with his family. They pick up the pieces in a mostly destroyed New Orleans and manage to get their lives back on track. But the memories of this episode will forever leave them scarred.
It’s a good thing Dave Eggers wrote down their story. It’s American in an overly justified way – Zeitoun is portrayed as a hero and can’t do wrong – but it’s also honest. Eggers knows how to engage his readers and build up his book; Hollywood is looking over his shoulders. I’ve been meaning to read Eggers’ other famous book, What is the what, for some time now. This will take a little longer though, because reading that one immediately after Zeitoun seems too much.

15 April 2013

Hamish Hamilton, 2009



Comments

Ik had dit boek al een á twee weken geleden definitief weggelegd. Toch wil ik er iets over schrijven. Toen deze biografie een paar jaar geleden uitkwam in Polen onstond er onmiddelijk grote controverse. Domosławski zou één van de grootste Poolse schrijvers, nog maar net dood en begraven, zomaar afgeserveerd hebben. Kapuściński had zowat alles in zijn boeken verzonnen! Interessant natuurlijk, dus het wachten was op de vertaling. Helaas kwam ik daar niet doorheen. Domosławski heeft volgens mij zeer goed beseft dat zijn onderwerp nogal gevoelig ligt en heeft daarom alles uitvoerig onderzocht. Zijn streven zo objectief mogelijk te werk te gaan komt de leesbaarheid van het boek echter niet ten goede. Het is simpelweg te uitgebreid. Beginnend bij diens jeugd houdt Domosławski alles wat er over Kapuściński’s leven bekend is – en dat is veelal wat de schrijver er zelf over heeft opgeschreven – tegen het licht. Hij laat familie, vrienden en getuigen aan het woord die vaak een andere kijk op de zaak hebben. Zo wordt alles telkens van meerdere kanten belicht. Dit soort muggenzifterij is niks voor mij. Ik zou ook niet weten van welk persoon ik zo’n soort biografie wel zou willen lezen. Wellicht is interesse in biografieën enigszins leeftijdgebonden en komt dit voor mij nog. Voorlopig keer ik terug naar Kapuściński’s werk zelf.

4 April 2013

De Geus, 2013
Oorspronkelijke titel Kapuściński: non-fiction, 2010
Vertaald uit het Pools door Greet Pauwelijn



Comments

Ik was in de bibliotheek op zoek naar graphic novels en bij toeval liep ik daar tegen De laatste dagen van Stefan Zweig aan. Slechts enkele dagen geleden schreef ik een stukje over Schaaknovelle, een boek dat Zweig schreef in zijn laatste levensjaar. Of het nou het lot is of gewoon toeval, zoiets probeer ik altijd gehoor aan te geven. Voordeel van zo'n graphic novel is dat je daar niet lang over hoeft te doen. Ik las het gelijk in de bibliotheek uit.
De laatste dagen van Stefan Zweig werkt naar het onvermijdelijke toe: de zelf moord van Stefan Zweig, samen met zijn tweede vrouw Lotte. Dit bekende gegeven maakt het verhaal tot een tragedie. Het noodlot staat al grijnzend in de coulissen. Hierdoor weet je als lezer meer dan de personages, maar ook zij komen al snel niet meer los uit hun melancholie. Stefan en Lotte wonen hun laatste maanden in het haast paradijselijke Brazilië. Maar ook aan de andere kant van de wereld achtervolgt de oorlog hen. De herinneringen aan vele reeds gestorven vrienden kwellen Stefan. Hij is dan al jaren op de vlucht uit zijn vaderland Oostenrijk en voelt zich doodmoe en ontheemd. Lotte, hoewel slechts dertig jaar oud tegenover de zestig jaren van haar man, leeft zozeer met hem mee dat ze besluiten de neerwaartse spiraal te beëindigen.
Het is een mooi moment als de schrijver zijn laatste manuscript inlevert, zijn autobiografie De wereld van gisteren. De herinneringen aan die voorbije wereld worden door enkele citaten en afbeeldingen aangestipt in dit boek. Waar ik ook van kon genieten is een subtiele verwijzing naar de schaakpartij aan boord van het schip in Schaaknovelle (zie afbeelding). Het lijkt me duidelijk dat ik gauw meer werk van Stefan Zweig zal lezen.

19 December 2012

Casterman, 2012
Oorspronkelijke titel Les derniers jours de Stefan Zweig, 2010
Tekeningen door Guillaume Sorel
Scenariobewerking door Laurent Seksik






Comments

De biografie van schaaklegende Bobby Fischer. Wonderkind, kluizenaar, volksheld en antisemiet. Fischer’s leven leest als een jongensboek. Mijn favoriete sportboek van het jaar.

28 September 2011

Comments

A gift from English book importer Van Ditmar and my first (finished) Bryson. Quite a plus, such an illustrated edition, with lots of portraits, sketches etcetera to make things go down smoothly. Rather a light book, but in a good way; I read it in a nice flow. Really makes me want to read Shakespeare again (which is too long ago!) and A Short history of nearly everything as well. Maybe an illustrated edition could help me finish it this time.

7 May 2010

Comments

Nadat ik een paar maanden geleden al aangenaam verrast was door Maus van Art Spiegelman, was het nu Logicomix dat de graphic novel van z’n beste kant liet zien. Je zou het eigenlijk een schets van het leven van filosoof Bertrand Russell moeten noemen, gekruist met een overzicht van enkele belangrijke ontwikkelingen in de wiskunde en de logica uit zijn tijd. Klinkt saai? Wellicht. Maar ik heb in tijden niet zo snel achter elkaar doorgelezen, zo spannand was die logica. Er gaat een aanstekelijk vertelplezier van dit boek uit en een oprechte wil tot weten. Ik moet uitkijken, straks word ik nog fan van graphic novels.

1 Mei 2010

Comments
 

reading now


Categories